Umorzenie zobowiązań bez planu spłaty i warunkowe umorzenie w upadłości konsumenckiej

Wprowadzenie

Plan spłaty wierzycieli, który omawialiśmy w poprzednim artykule, zakłada, że upadły ma jakiekolwiek środki na raty. Tymczasem znaczna część osób składających wniosek o upadłość konsumencką nie ma takich środków: utrzymują się z niskiej emerytury lub renty, są trwale niezdolne do pracy, opiekują się osobami zależnymi albo znajdują się w sytuacji, w której każda złotówka dochodu jest przeznaczana na przeżycie. Ustawodawca przewidział dla nich dwie odrębne instytucje: umorzenie zobowiązań bez ustalenia planu spłaty oraz warunkowe umorzenie zobowiązań. Różnią się one przesłankami, skutkami i obowiązkami, jakie nakładają na upadłego, a wybór między nimi zależy od jednego kryterium: czy niezdolność do spłat jest trwała, czy przejściowa. Poniżej wyjaśniamy obie ścieżki krok po kroku.

Trzy drogi do oddłużenia i miejsce umorzenia bez planu w systemie

Po zakończeniu likwidacji majątku i upływie terminu do zgłaszania wierzytelności syndyk składa sądowi projekt planu spłaty wierzycieli z uzasadnieniem albo informację, że zachodzą przesłanki do odmowy oddłużenia, umorzenia zobowiązań bez ustalenia planu spłaty lub warunkowego umorzenia (art. 491¹⁴ ust. 1 Prawa upadłościowego). To syndyk dokonuje pierwszej oceny, czy upadły jest w stanie spłacać, i wskazuje sądowi jedną z trzech dróg: plan spłaty na podstawie art. 491¹⁵, umorzenie bez planu na podstawie art. 491¹⁶ ust. 1 albo warunkowe umorzenie na podstawie art. 491¹⁶ ust. 2a.

Wszystkie trzy rozstrzygnięcia mają wspólne cechy proceduralne. Informację syndyka doręcza się upadłemu i wierzycielom z zobowiązaniem do złożenia stanowiska w terminie czternastu dni (art. 491¹⁴ ust. 3). Sąd orzeka na rozprawie, jeżeli upadły, syndyk lub wierzyciel złożył o to wniosek (art. 491¹⁴ ust. 4). Postanowienie obwieszcza się, a stronom przysługuje zażalenie (art. 491¹⁴ ust. 7), od postanowienia sądu drugiej instancji zaś skarga kasacyjna (art. 491¹⁷ ust. 1). Każde z tych postanowień kończy postępowanie upadłościowe (art. 491¹⁴ ust. 8). Sąd nie jest przy tym związany ani informacją syndyka, ani stanowiskami stron: może ustalić plan spłaty, choć syndyk wnosił o umorzenie bez planu, i odwrotnie.

Umorzenie bez planu i warunkowe umorzenie nie są więc wyjątkiem od upadłości konsumenckiej, lecz jej równoprawnym zakończeniem, przewidzianym dla sytuacji, w których plan spłaty nie miałby sensu, ponieważ nie byłoby z czego go wykonać.

Umorzenie zobowiązań bez ustalenia planu spłaty

Przesłanka: trwała niezdolność do jakichkolwiek spłat

Zgodnie z art. 491¹⁶ ust. 1 sąd umarza zobowiązania upadłego bez ustalenia planu spłaty wierzycieli, jeśli osobista sytuacja upadłego w oczywisty sposób wskazuje, że jest on trwale niezdolny do dokonywania jakichkolwiek spłat w ramach planu spłaty wierzycieli. Przepis zawiera cztery elementy, które muszą wystąpić łącznie.

Po pierwsze, niezdolność musi wynikać z osobistej sytuacji upadłego. Chodzi o okoliczności dotyczące jego osoby: wiek, stan zdrowia, niepełnosprawność, obowiązki opiekuńcze, brak kwalifikacji zawodowych połączony z wiekiem, a nie o zewnętrzne warunki rynkowe. Po drugie, niezdolność musi być trwała. Ustawa nie określa horyzontu czasowego, ale z zestawienia z ust. 2a, który dotyczy niezdolności niemającej charakteru trwałego, wynika, że chodzi o stan, którego zmiany nie można rozsądnie oczekiwać. Po trzecie, niezdolność musi dotyczyć jakichkolwiek spłat. Nie wystarczy, że upadły nie jest w stanie spłacać znacznych kwot; przesłanka jest spełniona, gdy nie jest w stanie spłacać niczego, ponieważ całość jego dochodów pochłania utrzymanie. Po czwarte, wszystko to musi wynikać z sytuacji upadłego w sposób oczywisty, a więc bez potrzeby skomplikowanej oceny.

W praktyce przesłanki te spełniają najczęściej osoby w wieku emerytalnym utrzymujące się ze świadczenia na poziomie zbliżonym do minimalnego, osoby z orzeczoną trwałą niezdolnością do pracy, osoby ciężko i przewlekle chore, osoby sprawujące stałą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny oraz osoby, których jedynym dochodem są świadczenia socjalne niepodlegające egzekucji. Sam niski dochód nie wystarczy: młoda, zdrowa osoba bez pracy nie jest trwale niezdolna do spłat, ponieważ jej możliwości zarobkowe mogą się zmienić.

Jak sąd ustala przesłanki

Ocena opiera się na materiale zgromadzonym przez syndyka w toku postępowania oraz na stanowiskach stron. Syndyk, przygotowując informację o zaistnieniu przesłanek z art. 491¹⁶ ust. 1, dysponuje wykazem majątku i informacją o dochodach z wniosku (art. 491² ust. 4), informacjami z urzędu skarbowego z ostatnich pięciu lat (art. 491⁸ ust. 1) oraz wiedzą o dochodach upadłego uzyskaną przy określaniu części dochodu wchodzącej do masy (art. 63 ust. 1a do 1c). Upadły powinien uzupełnić ten materiał w swoim stanowisku o dokumenty, których syndyk nie musi posiadać: orzeczenia o niepełnosprawności lub niezdolności do pracy, dokumentację medyczną, decyzje o przyznaniu świadczeń, zaświadczenia o sprawowaniu opieki, zestawienie kosztów utrzymania. Ciężar wykazania trwałej niezdolności spoczywa faktycznie na upadłym, ponieważ to on ma dostęp do dowodów.

Jeżeli wierzyciel kwestionuje trwałość niezdolności, może złożyć wniosek o rozprawę (art. 491¹⁴ ust. 4) i zaskarżyć postanowienie (art. 491¹⁴ ust. 7). Sąd, uznając, że niezdolność nie jest trwała, może zamiast umorzenia bez planu orzec warunkowe umorzenie, a uznając, że upadły ma jakiekolwiek możliwości spłat, ustalić plan.

Skutki umorzenia bez planu spłaty

Umorzenie bez planu wywołuje trzy bezpośrednie skutki. Po pierwsze, umarzając zobowiązania bez ustalenia planu spłaty, sąd obciąża Skarb Państwa tymczasowo pokrytymi kosztami postępowania (art. 491¹⁶ ust. 2). Upadły nie ponosi więc kosztów, które w przypadku planu spłaty byłyby w nim uwzględnione na podstawie art. 491¹⁵ ust. 2. Po drugie, jeżeli w postępowaniu zgromadzono fundusze masy upadłości, na przykład ze sprzedaży ruchomości albo z części dochodów przekazywanych syndykowi, sąd wydaje postanowienie o ustaleniu planu spłaty obejmujące wyłącznie podział tych funduszy między wierzycieli i jednocześnie umarza zobowiązania niewykonane w wyniku tego podziału; plan w tym zakresie wykonuje syndyk (art. 491¹⁶ ust. 1a). Upadły nie dokonuje żadnych własnych spłat. Po trzecie, do umorzenia stosuje się odpowiednio katalog zobowiązań niepodlegających umorzeniu oraz zakaz egzekucji z art. 491²¹ ust. 2 i 3 (art. 491¹⁶ ust. 3).

Umorzenie bez planu jest natychmiastowe i definitywne. Po uprawomocnieniu się postanowienia zobowiązania upadłego powstałe przed ogłoszeniem upadłości wygasają, a upadły nie ma żadnych dalszych obowiązków wobec sądu ani wierzycieli. Jest to najkorzystniejsza forma zakończenia upadłości konsumenckiej, zarezerwowana jednak dla wąskiej grupy osób.

Szczególny przypadek: brak zgłoszeń wierzytelności

Ustawa przewiduje jeszcze jedną sytuację, w której zobowiązania umarza się bez planu spłaty, niezależnie od sytuacji osobistej upadłego. W przypadku braku zgłoszeń wierzytelności i braku wierzytelności podlegających umieszczeniu na liście z urzędu sąd, po upływie terminu do zgłaszania wierzytelności, wydaje postanowienie o umorzeniu zobowiązań bez ustalenia planu spłaty, chyba że w toku postępowania nie zostały zaspokojone koszty tymczasowo pokryte przez Skarb Państwa lub inne zobowiązania masy (art. 491¹⁴ ust. 5). Jeżeli takie koszty istnieją, plan spłaty obejmuje wyłącznie je, a w braku takich zobowiązań umarza się zobowiązania upadłego bez planu (art. 491¹⁵ ust. 2 zdanie drugie). Sytuacja taka zdarza się, gdy wierzyciele wskazani we wniosku nie zgłoszą wierzytelności w terminie trzydziestu dni, na przykład ze względu na niską wartość roszczeń.

Warunkowe umorzenie zobowiązań

Przesłanka: niezdolność przejściowa

Zgodnie z art. 491¹⁶ ust. 2a, jeżeli niezdolność do dokonywania jakichkolwiek spłat w ramach planu spłaty wierzycieli wynikająca z osobistej sytuacji upadłego nie ma charakteru trwałego, sąd umarza zobowiązania upadłego bez ustalenia planu spłaty pod warunkiem. Przesłanki są więc identyczne jak przy umorzeniu bez planu, z jedną różnicą: niezdolność jest przejściowa. Chodzi o osoby, które obecnie nie mają żadnych możliwości spłat, ale ich sytuacja może się poprawić: czasowo niezdolne do pracy z powodu choroby lub wypadku, przebywające na urlopie wychowawczym, sprawujące opiekę nad małym dzieckiem, przechodzące rehabilitację, pozostające bez pracy w regionie o wysokim bezrobociu, ale zdolne do jej podjęcia.

Warunkowe umorzenie jest wyrazem kompromisu. Wierzyciele nie muszą godzić się z definitywnym umorzeniem wobec osoby, która za dwa lata może wrócić do pracy, a upadły nie musi wykonywać planu spłaty, na który go obecnie nie stać. Cena tego kompromisu to pięcioletni okres niepewności i obowiązków.

Mechanizm warunku

Warunek został skonstruowany negatywnie. Zobowiązania są umorzone pod warunkiem, że w terminie pięciu lat od dnia uprawomocnienia się postanowienia o warunkowym umorzeniu ani upadły, ani żaden z wierzycieli nie złoży wniosku o ustalenie planu spłaty wierzycieli, na skutek którego sąd, uznając, że ustała niezdolność upadłego do dokonywania spłat, uchyli postanowienie o warunkowym umorzeniu i ustali plan spłaty (art. 491¹⁶ ust. 2a). Innymi słowy, przez pięć lat każdy wierzyciel oraz sam upadły mogą wystąpić o ustalenie planu, jeżeli sytuacja upadłego się poprawiła. Sąd, uwzględniając taki wniosek, uchyla warunkowe umorzenie i ustala plan spłaty na zasadach ogólnych z art. 491¹⁵, badając również, czy upadły nie doprowadził do niewypłacalności umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa, co wydłuża plan.

Wniosek musi zostać złożony w terminie pięciu lat, ale sąd może go rozpoznać i ustalić plan spłaty także po upływie tego terminu (art. 491¹⁶ ust. 2b). Wierzyciel, który złoży wniosek w ostatnim miesiącu pięcioletniego okresu, nie traci więc uprawnienia z powodu długości postępowania sądowego.

Obowiązki upadłego w okresie pięciu lat

Warunkowe umorzenie nakłada na upadłego obowiązki zbliżone do tych, które obowiązują w okresie planu spłaty, choć bez obowiązku dokonywania rat.

• Zakaz pogarszania sytuacji majątkowej. W okresie pięciu lat upadły nie może dokonywać czynności prawnych dotyczących jego majątku, które mogłyby pogorszyć jego sytuację majątkową (art. 491¹⁶ ust. 2c). W szczególnie uzasadnionych przypadkach sąd na wniosek upadłego może wyrazić zgodę na taką czynność albo zatwierdzić jej dokonanie (art. 491¹⁶ ust. 2d). Dotyczy to w szczególności darowizn, poręczeń, zaciągania nowych zobowiązań i zbywania majątku poniżej wartości.
• Sprawozdanie roczne. Upadły składa sądowi corocznie, do końca kwietnia, sprawozdanie ze swojej sytuacji majątkowej i zawodowej za poprzedni rok kalendarzowy, w którym wykazuje osiągnięte przychody, nabyte składniki majątkowe o wartości przekraczającej przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw, a także swoje możliwości zarobkowe, wydatki na utrzymanie swoje i osób pozostających na jego utrzymaniu oraz potrzeby mieszkaniowe, dołączając kopię rocznego zeznania podatkowego (art. 491¹⁶ ust. 2e). Sprawozdanie jest obszerniejsze niż w okresie planu spłaty, ponieważ służy sądowi i wierzycielom do oceny, czy niezdolność do spłat nadal trwa.
• Ochrona przed egzekucją. W okresie warunkowego umorzenia niedopuszczalne jest wszczęcie egzekucji wierzytelności powstałych przed jego orzeczeniem, z wyjątkiem wierzytelności niepodlegających umorzeniu (art. 491¹⁶ ust. 2f w związku z art. 491¹⁵ ust. 6). Wierzyciele nie mogą więc kierować spraw do komornika, choć zobowiązania formalnie nie wygasły.

Uchylenie warunkowego umorzenia z powodu uchybień

Naruszenie obowiązków prowadzi do utraty oddłużenia. Zgodnie z art. 491¹⁶ ust. 2g sąd uchyla postanowienie o warunkowym umorzeniu, gdy w okresie pięciu lat upadły nie złożył w terminie sprawozdania, podał w nim nieprawdziwe informacje, w szczególności zataił przychody lub nabyte składniki majątkowe, dokonał czynności pogarszającej sytuację majątkową bez zgody sądu albo bez jej zatwierdzenia, ukrywał majątek lub jego czynność została prawomocnie uznana za dokonaną z pokrzywdzeniem wierzycieli. Uchylenie nie następuje, jeżeli uchybienie jest nieznaczne lub jeżeli zaniechanie uchylenia jest uzasadnione względami słuszności lub humanitarnymi.

Skutek uchylenia z tych przyczyn jest jednoznaczny: zobowiązania upadłego nie podlegają umorzeniu (art. 491¹⁶ ust. 2h). Upadły traci oddłużenie w całości, a wierzyciele odzyskują możliwość dochodzenia wierzytelności. Jest to sankcja identyczna jak przy uchyleniu planu spłaty na podstawie art. 491²⁰ ust. 3.

Uchylenie z powodu poprawy sytuacji: plan spłaty od nowa

Od uchylenia z powodu uchybień trzeba wyraźnie odróżnić uchylenie z powodu ustania niezdolności do spłat. W tym drugim przypadku upadły nie traci oddłużenia; sąd ustala plan spłaty, po którego wykonaniu zobowiązania zostaną umorzone. Istotna jest jednak reguła z art. 491¹⁵ ust. 1d zdanie drugie: do okresu spłaty nie zalicza się okresu warunkowego umorzenia. Plan ustalony po trzech latach warunkowego umorzenia biegnie więc od nowa i może trwać kolejne trzydzieści sześć miesięcy, a przy rażącym niedbalstwie nawet osiemdziesiąt cztery.

Z tego wynika praktyczna wskazówka. Osoba, której sytuacja realnie może się poprawić w ciągu roku lub dwóch, powinna rozważyć, czy nie korzystniejsze byłoby ustalenie planu spłaty od razu, z niską ratą, zamiast warunkowego umorzenia. Plan spłaty z niską ratą pozwala zaliczyć okres postępowania i kończy się umorzeniem po maksymalnie trzech latach. Warunkowe umorzenie z późniejszym planem może łącznie trwać znacznie dłużej. Decyzja zależy od prawdopodobieństwa poprawy sytuacji i od tego, czy upadły jest w stanie zaproponować choćby symboliczną ratę.

Umorzenie z upływem pięciu lat

Jeżeli upadły ani żaden z wierzycieli nie złoży wniosku o ustalenie planu spłaty, zobowiązania upadłego ulegają umorzeniu z upływem pięciu lat od dnia uprawomocnienia się postanowienia o warunkowym umorzeniu (art. 491¹⁶ ust. 2i). Umorzenie następuje z mocy prawa, bez potrzeby wydawania orzeczenia. Na wniosek upadłego lub wierzyciela sąd wydaje jednak postanowienie stwierdzające umorzenie i wskazuje jego datę. Postanowienie to ma charakter deklaratoryjny, ale w praktyce jest niezbędne jako dowód wobec wierzycieli, komorników i instytucji finansowych. Warto o nie wystąpić niezwłocznie po upływie pięciu lat.

Umorzenie bez planu a warunkowe umorzenie: porównanie

Kiedy sąd odmówi także umorzenia bez planu

Umorzenie bez planu i warunkowe umorzenie nie są dostępne dla każdego upadłego niezdolnego do spłat. Zgodnie z art. 491¹⁴a ust. 1 sąd wydaje postanowienie o odmowie ustalenia planu spłaty albo umorzenia zobowiązań bez planu lub warunkowego umorzenia, jeżeli upadły doprowadził do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększył jej stopień w sposób celowy, w szczególności przez trwonienie części składowych majątku oraz celowe nieregulowanie wymagalnych zobowiązań, albo jeżeli w okresie dziesięciu lat przed złożeniem wniosku prowadzono wobec niego postępowanie upadłościowe, w którym umorzono całość lub część zobowiązań. Przesłanki odmowy są więc wspólne dla wszystkich form oddłużenia.

Odmowa nie jest bezwzględna: sąd może orzec oddłużenie mimo zaistnienia przesłanek, jeżeli jest to uzasadnione względami słuszności lub względami humanitarnymi (art. 491¹⁴a ust. 1 in fine). Klauzula ta ma szczególne znaczenie właśnie przy umorzeniu bez planu, ponieważ osoby trwale niezdolne do spłat, na przykład z powodu ciężkiej choroby, są często tymi, wobec których względy humanitarne przemawiają najsilniej. Jeżeli w postępowaniu zgromadzono fundusze masy, sąd mimo odmowy oddłużenia dokonuje ich podziału (art. 491¹⁴a ust. 2). Postanowienie o odmowie kończy postępowanie (art. 491¹⁴a ust. 3).

Warto odróżnić odmowę oddłużenia od stwierdzenia rażącego niedbalstwa. Rażące niedbalstwo lub umyślność w rozumieniu art. 491¹⁵ ust. 1a nie wyklucza umorzenia bez planu ani warunkowego umorzenia; przepisy o umorzeniu bez planu nie odsyłają do tych pojęć. Ich znaczenie ujawnia się dopiero wtedy, gdy warunkowe umorzenie zostaje uchylone z powodu poprawy sytuacji i sąd ustala plan spłaty, którego długość zależy od oceny winy.

Czego umorzenie nie obejmuje

Zarówno umorzenie bez planu, jak i warunkowe umorzenie obejmują wyłącznie zobowiązania powstałe przed dniem ogłoszenia upadłości i nie obejmują zobowiązań wymienionych w art. 491²¹ ust. 2: alimentów, rent odszkodowawczych, grzywien i środków karnych orzeczonych przez sąd, obowiązku naprawienia szkody z przestępstwa lub wykroczenia stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem oraz zobowiązań umyślnie nieujawnionych, jeżeli wierzyciel nie brał udziału w postępowaniu (art. 491¹⁶ ust. 2a i 3). Wierzyciele tych należności mogą prowadzić egzekucję zarówno w okresie warunkowego umorzenia, jak i po umorzeniu definitywnym.

Umorzenie nie zwalnia również poręczycieli i współdłużników upadłego ani nie narusza zabezpieczeń rzeczowych ustanowionych na mieniu osób trzecich, choć jest skuteczne w stosunkach między upadłym a tymi osobami, które nie mogą dochodzić od niego zwrotu zapłaconych kwot (art. 491¹⁵ ust. 5, stosowany odpowiednio). Osoba trwale niezdolna do spłat, która uzyskała umorzenie bez planu, nie chroni więc członków rodziny, którzy poręczyli jej kredyt.

Jak MG Doradztwo Gospodarcze wspiera osoby niezdolne do spłat

Dla wielu naszych klientów plan spłaty nie jest realną opcją, a właściwym celem postępowania jest umorzenie bez planu albo warunkowe umorzenie. Wspieramy ich w następującym zakresie:

• ocena ścieżki przed złożeniem wniosku: analizujemy sytuację osobistą, zdrowotną, rodzinną i dochodową klienta pod kątem przesłanek art. 491¹⁶ ust. 1 i 2a oraz doradzamy, czy korzystniejsze będzie umorzenie bez planu, warunkowe umorzenie czy plan spłaty z niską ratą, z uwzględnieniem reguły niezaliczania okresu warunkowego umorzenia;
• przygotowanie dokumentacji: kompletujemy orzeczenia, dokumentację medyczną, decyzje o świadczeniach i zestawienia kosztów utrzymania, tak aby trwała lub przejściowa niezdolność do spłat wynikała z materiału w sposób oczywisty;
• stanowisko do informacji syndyka: w terminie czternastu dni z art. 491¹⁴ ust. 3 przygotowujemy stanowisko popierające wniosek o umorzenie albo, jeżeli syndyk zaproponował plan spłaty, wykazujące przesłanki umorzenia;
• obrona przed odmową oddłużenia: gdy istnieje ryzyko zarzutu celowego doprowadzenia do niewypłacalności, przedstawiamy okoliczności przemawiające za zastosowaniem względów słuszności lub humanitarnych z art. 491¹⁴a ust. 1;
• obsługa okresu warunkowego umorzenia: przygotowujemy coroczne sprawozdania zgodne z art. 491¹⁶ ust. 2e, wnioski o zgodę na czynności majątkowe oraz odpowiedzi na wnioski wierzycieli o ustalenie planu spłaty;
• zakończenie: po upływie pięciu lat składamy wniosek o postanowienie stwierdzające umorzenie zobowiązań i wskazujące jego datę.

Podsumowanie

Upadłość konsumencka nie zawsze kończy się planem spłaty. Osoby trwale niezdolne do jakichkolwiek spłat uzyskują umorzenie zobowiązań bez planu, natychmiastowe, definitywne i bez obciążenia kosztami postępowania. Osoby przejściowo niezdolne do spłat uzyskują warunkowe umorzenie, które staje się ostateczne po pięciu latach, pod warunkiem rzetelnego wykonywania obowiązków sprawozdawczych i powstrzymania się od czynności pogarszających sytuację majątkową. W tym okresie każdy wierzyciel może doprowadzić do ustalenia planu spłaty, jeżeli sytuacja upadłego się poprawi, a plan taki biegnie od nowa. O wyborze między obiema ścieżkami, a także między nimi a planem spłaty z niską ratą, decyduje ocena trwałości niezdolności do spłat i rzetelna dokumentacja sytuacji osobistej upadłego.

Jeżeli Twoja sytuacja nie pozwala na spłatę jakichkolwiek rat, skontaktuj się z MG Doradztwo Gospodarcze. Ocenimy, która ścieżka oddłużenia jest dla Ciebie właściwa, przygotujemy dokumentację i stanowisko dla sądu oraz poprowadzimy sprawę aż do postanowienia o umorzeniu zobowiązań.

Podstawa prawna i źródła

Artykuł został opracowany na podstawie następującego aktu prawnego w brzmieniu obowiązującym na dzień aktualizacji:

• Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. 2003 Nr 60 poz. 535; tekst jednolity Dz. U. z 2025 r. poz. 614, 1085, 1170, 1172), w szczególności: art. 63 ust. 1a do 1c (część dochodu wyłączona z masy); art. 491² ust. 4 (treść wniosku); art. 491⁸ ust. 1 (informacje z urzędu skarbowego); art. 491¹⁴ ust. 1, 3, 4, 5, 7 i 8 (informacja syndyka o przesłankach umorzenia, stanowiska stron, rozprawa, brak zgłoszeń wierzytelności, zaskarżenie, zakończenie postępowania); art. 491¹⁴a ust. 1, 2 i 3 (odmowa oddłużenia, względy słuszności i humanitarne, podział funduszy mimo odmowy); art. 491¹⁵ ust. 1a, 1d, 2, 5 i 6 (długość planu przy rażącym niedbalstwie, niezaliczanie okresu warunkowego umorzenia, koszty w planie, poręczyciel i współdłużnik, zakaz egzekucji); art. 491¹⁶ ust. 1, 1a, 2, 2a, 2b, 2c, 2d, 2e, 2f, 2g, 2h, 2i i 3 (umorzenie zobowiązań bez ustalenia planu spłaty, warunkowe umorzenie, obowiązki upadłego, uchylenie, umorzenie z upływem pięciu lat, odpowiednie stosowanie art. 491²¹ ust. 2 i 3); art. 491¹⁷ ust. 1 (skarga kasacyjna); art. 491²⁰ ust. 3 (skutek uchylenia planu spłaty, porównawczo); art. 491²¹ ust. 2 i 3 (katalog zobowiązań niepodlegających umorzeniu, zakaz egzekucji po umorzeniu).

Tekst ujednolicony aktu prawnego pochodzi z Internetowego Systemu Aktów Prawnych Kancelarii Sejmu. W artykule nie powołano orzecznictwa.

Artykuł ma charakter informacyjny i został opracowany na podstawie ustawy Prawo upadłościowe w brzmieniu obowiązującym na dzień aktualizacji. Nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie. Ocena, czy niezdolność do spłat ma charakter trwały czy przejściowy, należy do sądu i zależy od okoliczności konkretnej sprawy. Stan prawny może ulec zmianie; MG Doradztwo Gospodarcze weryfikuje aktualność publikowanych treści i podaje datę ostatniej aktualizacji w nagłówku artykułu.